Artykuł

Koszty na przełomie roku – przewaga prawa bilansowego nad podatkowym *)

Streszczenie:Każde zamknięcie roku obrotowego wiąże się ze wzmożonymi pracami związanymi z ujęciem wszystkich transakcji w zamykanym roku obrotowym, a zwłaszcza faktur kosztowych dotyczących zarówno kosztów pośrednich jak i kosztów bezpośrednich. Dla wielu podmiotów dodatkowym utrudnieniem są przyspieszone terminy zamknięcia ksiąg rachunkowych, przyspieszone w porównaniu do terminów wyznaczonych przepisami ustawy.

Zwyczajowo transakcje, na które podmioty nie posiadają faktur w dniu zamykania ksiąg rachunkowych obejmowane są rezerwami, tworzonymi w celu zachowania zasady współmierności przychodów i kosztów, bądź dostawami niefakturowanymi w odniesieniu do dostaw towarów. Niestety takie praktyki możliwe były tylko do roku 2008, do czasu wejścia w życie zmiany przepisów podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie definiowania podatkowych kosztów pośrednich i bezpośrednich oraz terminu ich prawa do odliczenia. Zmiana ta zasadniczo polega na tym, iż kwalifikacja bilansowa kosztów jest kwalifikacją wiodącą do uznania ich za koszty uzyskania przychodów w odpowiednim roku podatkowym.

Przewaga prawa bilansowego w tym zakresie spowodowała, iż niezwykle istotnym stało się prawidłowe ujmowanie kosztów, zwłaszcza kosztów pośrednich, jako dostaw niefakturowanych lub jako rezerw. Przepisy ustawy o rachunkowości w art. 39 zbyt ogólnie odnoszą się do tej kwestii, dlatego należy posiłkować się przepisami KSR nr 6 „Rezerwy, bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, zobowiązania warunkowe”, ponieważ to przepisy standardu definiują kategorię dostaw niefakturowanych kosztów.

Poprzez dostawy niefakturowane kosztów należy rozumieć wszystkie zrealizowane i przyjęte zamówienia na dostawy usług czy materiałów, na które podmiot nie otrzymał jeszcze faktur. Operacje te powinny być ujęte w księgach rachunkowych dowodami zastępczymi PK na podstawie danych wynikających z zamówień czy podpisanych umów niezależnie od tego czy wycena wartości operacji będzie zgodna z później otrzymanymi fakturami. Przepisy standardu dopuszczają estymację dostaw niefakturowanych kosztów i ujęcie różnicy wynikającej z otrzymanych faktur w następnym roku obrotowym. Dostawy niefakturowane kosztów w bilansie prezentowane są jako zobowiązania z tytułu dostaw i usług.

Należy podkreślić, iż na gruncie prawa podatkowego też utrwaliła się praktyka potwierdzona indywidualnymi interpretacjami wielu Izb Skarbowych, że przepisy prawa bilansowego określają zasady ujmowania kosztów na przełomie roku jako kosztów podatkowych i co najważniejsze dopuszczają estymację ich wartości oraz ujęcie dowodami zastępczymi.

Opisany scenariusz wydałaby się idealnym, ale niestety tak nie jest, bo organy skarbowe zajmując stanowisko w sprawie absolutnie nie interpretują poprawności zastosowania przepisów prawa bilansowego, dlatego też warto potwierdzić przyjęte przez podmiot rozwiązania w tym zakresie z Departamentem Rachunkowości Ministerstwa Finansów, bo nieprawidłowa klasyfikacja bilansowa wpływa na poprawność rozliczeń podatkowych. Poza tym przyjęte zasady klasyfikacji bilansowej dostaw niefakturowanych i rezerw na koszty powinny zostać opisane w dokumentacji polityki rachunkowości podmiotu.

Monika NOWECKA

Partner, wiceprezes zarządu Mazars Polska Sp. z o.o.

Kontakt z autorką: outsourcing@mazars.pl

*) Temat kosztów na przełomie roku był jednym z obszarów dyskusji podczas śniadania biznesowego „Zamknięcie roku obrotowego i sprawozdanie finansowe – wybrane aspekty oraz ich konsekwencje dla przedsiębiorców” współorganizowanego przez BPCC oraz firmę audytorsko-doradczą Mazars w dniu 11 stycznia 2012 r. w Krakowie.

Autor: Mazars Data publikacji: 2012-02-07 Ilość stron: 1 Cena: 0